News Archive
Osmanlı'nın ilk eserlerinden "Kitab-ı Cihannuma" restore edildi
Bilim Kültür Sanat, 10.12.2018

Türk Kültür Vakfı desteğiyle restore edilen Osmanlı İmparatorluğu’nun basılan ilk eserlerinden “Kitab-ı Cihannuma”, İrlanda’daki Chester Beatty Kütüphanesi’nde ziyarete sunuldu.

Osmanlı İmparatorluğu’nun basılan ilk eserlerinden olan “Kitab-ı Cihannuma”, Türk Kültür Vakfı (Turkish Cultural Foundation-TCF) desteğiyle restore edildi.

Konuya ilişkin yapılan açıklamaya göre, eser, İrlanda’nın başkenti Dublin’deki Chester Beatty Kütüphanesi’nde bulunuyor.

Kütüphane, eserin restorasyonu için, Amerika’da yaşayan Dr. Yalçın Ayaslı ve Dr. Serpil Ayaslı tarafından kurulmuş olan Türk Kültür Vakfı’ndan destek aldı.

Kütüphanenin bir sene süren konservasyon çalışmasıyla yüzyıllar içinde eserin hasara uğrayan yaprakları hususi işleme tabi tutuldu ve bütün sayfalar yeniden biricik tek dikilerek ciltlendi.

Restorasyon çalışmaları sonucunda eser, Chester Beatty Kütüphanesi’nin müze kısmındaki Kitap Sanatları Galerisi’nde ziyarete sunuldu.

Eserde 13 astronomik ve 26 coğrafi harita yer alıyor.

Açıklamada görüşlerine yer verilen Chester Beatty Kütüphanesi Direktörü Fionnuala Croke, Türk Kültür Vakfı ile bu projede uğraş birliği yapmaktan sevinç duyduklarını belirterek, “Bu eserin sergilenmesi, Türk kültür mirasının İrlanda’da daha iyi anlaşılmasında ve değerinin bilinmesinde mühim bir rol oynayacaktır” ifadelerini kullandı.

Projenin sponsorluğunu üstlenen Türk Kültür Vakfı kurucusu ve Başkanı Dr. Yalçın Ayaslı da şunları kaydetti:

“Kitabın konservasyonunu vakfımızın, Türk kültür mirasını korumak ve dünyada tanıtmak misyonu çerçevesinde desteklemekten sevinç duyduk. Avrupa’nın önde gelen müze ve kütüphaneleri arasında yer saha Chester Beatty’ye gelen ziyaretçiler, kitabın sergilenebilecek duruma gelmesi sayesinde bu mühim eserle Osmanlı ve Türk sanat ve ilim dünyası hakkında haber alabileceklerdir. Bunun ötesinde, konservasyon projesi sayesinde araştırmacılar da, kitaba ziyan vermeden eseri inceleme imkanı bulacaklardır.”

Osmanlı İmparatorluğu’nun en meşhur tarihçi ve coğrafya bilimcileri arasında yer saha Katip Çelebi’nin 1648’de yazmaya başladığı ve 1654’te eklemeler yaptığı kitap, 78 sene sonra, 1732 yılında Osmanlı’nın ilk matbaasını kuran İbrahim Müteferrika tarafından sınırlı sayıda basılmıştı.

Hattatlarca ve nakkaşlarca birçok defa kopya edilen eserin el yazmalarından birisi de Topkapı Sarayı Kütüphanesi Revan Kitaplığı’nda bulunuyor.

Astronomi ve coğrafya bilgilerinin yanı dizi sosyal bilimlere de geniş yer ayrılan kitapta, kentlerin paralel ve boylamları, birbirlerine olan uzaklıkları, dönemin dünya ülkelerinde sanayi, halkların din, lisan ve nüfus bilgileri aktarılıyor.